Nicis Institute - Nicis - Europese probleemwijken kennen krachtig democratisch publiek

Europese probleemwijken kennen krachtig democratisch publiek

Inleiding

De inspraakcultuur heeft zich sinds de jaren ‘70 in hoog tempo over West-Europa verspreid. Het is inmiddels heel normaal dat bewoners bijeenkomsten op lokaal niveau organiseren met verschillende partijen. Deze actieve opstelling van bewoners past goed binnen het huidige idee van actief burgerschap, waarbij burgers een rol spelen in het benoemen en oplossen van (lokale) sociale problemen. In het stedelijk beleid is er daarnaast ook veel aandacht voor een wijkgerichte benadering. Het rapport 'geëngageerd burgerschap' gaat verder in op de wijze waarop burgers tegenwoordig vorm en invulling geven aan actief burgerschap. Volgens het rapport kennen wijken met grote sociale problemen een krachtig democratisch publiek.

Probleemstelling

Biedt bewonersparticipatie een (gedeeltelijk) antwoord op de complexe vragen die in achterstandswijken aan de samenleving worden gesteld?

Beschrijving

Wagenaar en Specht onderzochten actief burgerschap in wijken in Antwerpen, Dortmund, en Rotterdam. Ze laten zien wat dit begrip in de praktijk betekent door het interviewen van burgers, professionals en wethouders. Daarnaast hebben de onderzoekers vier maanden in de wijken gewoond en meegedraaid in de bewonersorganisaties.

Met het onderzoek levert het rapport een bijdrage aan de empirische literatuur over actief burgerschap. Het geeft een analyse van de ervaring van betrokkenen in de buurt. Hieruit ontstaat een beschrijving van de mogelijkheden en obstakels bij het ontstaan en de verdere ontwikkeling van burgerinitiatieven.

Stand van zaken

afgerond

Kennisverspreiding

STIP publicatie

Conclusies

Op basis van het lokale veldwerk en individuele geschiedenissen analyseren de auteurs wat zich in algemene zin ontwikkelt op het gebied van actief burgerschap. Hiervoor introduceren zij de volgende begrippen als handvatten:

Geëngageerd bewonerschap bestaat uit de elementen 'aandacht', 'improviserend leren' en 'bewonerschap'. Deze liggen ten grondslag ligt aan participatiepraktijken.
Democratisch luisteren is commitment dat je aangaat door samen aan een opgave te werken.

De auteurs zien actief burgerschap niet als oplossing voor alle problemen in wijken. Lokale activiteiten kunnen volgens hen echter wel een bijdrage leveren. Dit gebeurt indirect doordat burgers nieuwe democratische vaardigheden leren, zoals bij geëngageerd bewonerschap en bij democratisch luisteren. Een directe invloed op democratisering krijgen de burgers doordat ze problemen aanpakken waar die zich het meeste voordien; op wijkniveau.

Het onderzoek biedt tot slot tien heuristieken als aanbeveling voor iedereen die bij bewonersparticipatie is betrokken. Dit om inhoud te geven aan het ideaal van een grotere betrokkenheid van burgers bij democratische besluitvorming.

Datum uitgave

19/01/2010

Onderzoeker

Hendrik Wagenaar en Maurice Specht

Steden

Antwerpen
Dortmund
Rotterdam

Gegevens publicatie
ISBN: 9789077389836

Links

De publicatie 'Geëngageerd bewonerschap' is binnenkort te bestellen via de Nicis webwikel

Documenttype

onderzoek

Thema's

Bestuur > Organiserend vermogen

Trefwoorden